Người Sài Gòn thường chuộng bánh tét trong ngày tết cổ truyền, mấy năm gần đây do điều kiện người Bắc di cư vào Nam khá nhiều nên bánh chưng Bắc cũng dần được người Sài Gòn ưa chuộng.
Gần tết những cơ sở đặt bánh chưng Bắc trên địa bàn Sài Gòn đông kín đơn đặt hàng đến tận 29, 30 tết. Tuy nhiên nhiều gia đình vẫn tự tay gói bánh chưng ngày tết vừa để bày tỏ lòng thành kính với ông bà tổ tiên vừa để cho con cháu họ biết được nét văn hóa đẹp của người Việt chúng ta. Hôm nay trang tin điện tử sẽ hướng dẫn các bạn cách gói bánh chưng cho ngày tết cổ truyền thêm ý nghĩa:
Nguyên liệu gói bánh chưng:
- Lá dong tươi: chọn lá dong rừng to bản, đều nhau, không bị rách, màu xanh mướt.
- Lạt giang.
- Gạo nếp: gạo nếp thu hoạch vụ mùa; gạo thu hoạch vụ này hạt to, tròn, dẻo đều và mới thu hoạch sẽ thơm dẻo hơn các vụ khác.
- Đậu xanh: chọn loại đậu trồng ở vùng đồi trung du Việt Nam sau thu hoạch đỗ cần phơi nắng đều thật khô, sàng sẩy hết rác, bụi..., phân loại hạt rồi đóng vào hũ, lọ... bằng sành là tốt nhất. Hoặc loại đậu xanh đã xát vỏ bán trên thị trường.
- Thịt heo: chọn heo ỉn được nuôi hoàn toàn bằng phương pháp thủ công (nuôi chuồng hoặc nuôi thả, thức ăn bằng cám rau tự nhiên không dùng thuốc tăng trọng hoặc thức ăn gia súc). Chọn thịt ba chỉ (ba dọi)
- Hành củ tươi.
- Hạt tiêu.
- Muối.
Nồi bánh chuẩn bị cho vào luộc.
Chuẩn bị gói bánh chưng:
Lá dong: rửa từng lá thật sạch hai mặt. Dùng dao bài mài thật sắc (loại dao nhỏ chuyên dùng để gọt) cắt lột bỏ bớt cuộng lá, để ráo nước.
Gạo nếp: gạo nhặt loại bỏ hoàn toàn gạo khác lẫn vào, vo thật sạch, ngâm gạo ngập trong nước cùng ít muối, thời gian: 12-14 giờ, vớt ra để ráo.
Đậu xanh: Ngâm nước ấm 40° trong 2 giờ cho mềm và nở, đãi bỏ hết vỏ, vớt ra để ráo rồi cho vào chõ đồ chín, mang ra dùng đũa cả đánh thật tơi đều mịn, nắm thành từng nắm, mỗi chiếc bánh chưng được gói với hai nắm đậu xanh nhỏ.
Thịt lợn: thái thành miếng to dài, tẩm ướp chút muối, tiêu, hành trong 1 giờ
Hành củ: bóc vỏ, thái lát mỏng
Hạt tiêu: rang thơm, tán nhỏ hoặc bạn có thể mua tiêu đã xay sẵn
Gói bánh chưng.
Ảnh: Kho Hình
!--[if gte mso 9]
!--[if gte mso 9]
Cách gói bánh chưng:
Thông thường có hai cách gói bánh chưng: gói bằng tay không hoặc gói theo khuôn hình vuông 20 cm x 20 cm x 7cm sẵn có (thông thường làm bằng gỗ).
Cách gói bánh chưng bằng tay không thông thường như sau :
Rải lạt xuống mâm tròn tạo hình chữ thập,
Lá dong rải lên trên lạt, chú ý phải quay mặt trong lá ra phía ngoài (để sau này, khi bánh chưng chín sẽ có màu xanh mướt).
Lượt đầu: 2 lá to rải nằm chồng 1/2 theo chiều dài lá lên nhau,
Lượt trên: 2 lá rải như lượt đầu nhưng vuông góc với lượt đầu,
Gạo nếp, xúc 1 bát đầy đổ vào tâm của lá dong, dùng tay gạt đều, tạo hình vuông mỗi cạnh 20 cm,
Lấy 1 nắm đỗ xanh bóp nhẹ và rải đều vào giữa vuông gạo đến gần hết bìa gạo,
Thịt lợn, lấy 2 miếng rải đều vào giữa bánh,
Lấy tiếp 1 nắm đỗ xanh nữa bóp nhẹ rải đều phủ lên trên thịt,
Xúc 1 bát gạo nếp đổ lên trên và phủ khỏa đều tạo mặt phẳng.
Gấp đồng thời 2 lá dong lớp trên vào, vừa gấp vừa vỗ nhẹ để tạo hình khối vuông,
Gấp tiếp đồng thời 2 lá dong lớp dưới vào như lớp trên, vừa gấp vừa lèn chặt nhẹ tay
Dùng lạt buộc xoắn lại tạo thành hình chữ thập. 2 bánh chưng buộc úp vào nhau thành một cặp.
Với cách gói có khuôn các giai đoạn cũng được tiến hành như trên, nhưng lúc đầu, người ta cắt tỉa bớt lá dong cho gọn và đặt trước các lớp lá xen kẽ nhau vào trong khuôn. Sau khi đã cho nhân vào trong, các lớp lá lần lượt được gấp lại và sau đó được buộc lạt.
Cách gói bánh chưng có khuôn thì bánh đều nhau hơn và gói nhanh hơn, còn gói bánh không khuôn thì bánh được gói chặt hơn do cảm nhận của đôi tay người gói dẫn đến việc điều chỉnh lực gói.
Luộc: Lấy xoong to, dung tích > 100 lít, rải cuộng lá dong thừa xuống dưới kín đáy, xếp lần lượt từng lớp bánh lên đến đầy xoong, đổ ngập nước, đậy vung đun trong 12 giờ. Trong quá trình đun, thỉnh thoảng bổ sung thêm nước sôi để đảm bảo nước luôn ngập bánh.
Ép bánh: sau khi luộc (hầm) xong, vớt bánh ra để ráo, xếp bánh thành nhiều lớp dùng vật nặng đè lên để ép bánh cho chắc và phẳng đều trong 6 giờ.
Chúc các bạn gói được những chiếc bánh chưng thật đẹp , thật ngon để cúng ông bà trong ngày Tết cổ truyền sắp tới!
Thanh An
Gửi